Üsküp Kitap Kulübü her ay olduğu gibi yine sıcak ve heyecanlı bir toplantıya hazırlandığı günlerden biriydi. Bu ayın kitabı Refet idi ve kitabı okuyan üyeler duygularını paylaşmak için sabırsızlanıyordu. Fakat kulübün devamsızlık yapmama konusunda örnek gösterilebilecek üyelerinden biri olan Zeynep Akif katılım sağlayamayacağını üzülerek bildirmişti. Buna rağmen kitabın kendisinde uyandırdığı duyguları içinde tutmayarak yazıya döktüğünü söylemiş ve metnini bize göndermişti.
Toplantı günü geldiğinde Zeynep’in metnini kulübümüzün değerli üyesi Melek okudu. Öyle içten, öyle duygulu bir yazıydı ki Melek’in okuduğu Zeynep salonun bir köşesinde oturuyor ve bizi izliyormuş gibi hissettik.
Bu güzel yazıyı Bir Balkan Esintisi web sayfamda paylaşmak istediğimi söyleyince, Zeynep’ten yazıya eşlik edecek bir görsel rica ettim. Kısa süre içinde gelen fotoğrafı gördüğümde şaşkınlığa uğradım.
Fotoğrafta bir masanın üzerinde Refet kitabı duruyordu. Hemen yanında ise sema dönen bir Mevlevî dervişi biblosu vardı… Şimdi bunun neresine şaşırdınız ki diyebilirsiniz. Açıklayayım.
Kulübümüzün ‘Tatlı Yiyelim, Tatlı Konuşalım’ isimli bir bölümü var. Her ay Türkiye’nin yöresel lezzetlerinden birini tanıtıyor ve tadıyoruz. Bu esnada yiyeceğin ait olduğu şehri de bir sunum eşliğinde tanıtmaktayız. Örneğin; Malatya’yı kayısısı ile, Kocaeli’yi pişmaniyesi ile, Çorum’u leblebisi ile tanıttık. Ve o ay kimsenin henüz bilmediği lezzetimiz ‘Konya Sarması’ idi. Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’yi ve Konya’yı simgeleyen bu biblonun fotoğrafta belirmesi sanki tatlı sürprizimizin habercisi, küçük bir işaret gibiydi.
Bazen küçük tesadüfler hikâyenin ruhuna dokunur. O gün Zeynep’in gönderdiği o fotoğraf (ki şu anda içeriğimizin de görselidir) kitabın duygusu, Mevlânâ’nın manevi sembolü ve birlikte paylaşacağımız tatlının sıcaklığı birleşip kulübümüzün kalbine ince bir tebessüm bıraktı.
Bu güzel duyguları bizimle paylaştığı için Zeynep’e teşekkür ederiz. Toplantıya katılamasa bile kalbiyle aramızda olduğunu hissettirdi. Hem yazdığı samimi metin hem de gönderdiği anlamlı görsel bu ayki buluşmamıza bambaşka bir renk kattı. Okuduğu kitabı yüreğiyle yorumlayan Zeynep ve metni okuyan hissederek okuyan Melek gibi üyelerimizin varlığıyla kendimizi şanslı hissediyoruz.
Necla Dursun
Refet
Refet’in karakteri beni gerçekten çok etkiledi. Çünkü o da benim yaşlarımda bir genç kız. Yaşadığı onca zorluğa rağmen hayata tutunmaya çalışması, vazgeçmemesi beni çok duygulandırdı. Fakirlik, yalnızlık ve toplumun baskısı içinde bir şeyler başarmaya uğraşması onun cesaretini daha da özel kılıyor. O dönemde kadınların eğitim alması, meslek edinmesi ve kendi geleceğini kurması pek kolay değildi. Bu yüzden Refet’in attığı her adım bana daha anlamlı ve değerli geliyor.
Refet’in annesiyle olan ilişkisi de hikâyeye bence ayrı bir duygu katıyor. Anneyle kız arasındaki sevgi, birbirlerine destek olmaları ve fedakârlıkları Refet’in hayata tutunmasında en büyük güç oluyor. Bir yandan da yaşadıkları yoksulluk hem psikolojik hem de sosyal olarak üzerlerinde büyük bir baskı kuruyor. Buna rağmen Refet’in özgüvenini kaybetmemek için çabalaması gerçekten çok dikkat çekici ve insanı etkiliyor.
Refet’in eğitime olan tutkusu da romanda bence en ilham veren kısımlardan biri. Ders çalışmak ya da bir meslek edinmeye yönelmek ona göre sadece bir zorunluluk değil kendi kimliğini inşa etmenin en sağlam yolu. Bu yüzden yaptıkları bugün bile pek çok genç için örnek olabilecek nitelikte.
Bir de yakın arkadaşıyla olan ilişkisi var. Aralarında zaman zaman tartışmalar olsa da dostlukları çok gerçek ve samimi. Her koşulda birbirlerine destek olmaları hikâyeye sıcaklık katıyor.
Romanın sonunda Refet’in kendisiyle evlenmek isteyen adamı reddetmesi ise onun ne kadar büyüdüğünü gösteriyor. Bu karar kendi değerini bildiğini, kimsenin gölgesinde yaşamayı kabul etmediğini, hiçbir türlü saygısızlığa göz yumulmaması gerektiğini ve hayatını kendi seçimleriyle şekillendirmek istediğini açıkça ortaya koyuyor.
Zeynep Akif
Üsküp Kitap Kulübü Üyesi
Gostivar/Makedonya
